Budka Suflera

Budkę Suflera założyło w 1969 roku kilku kolegów z liceum, z wokalistą Krzysztofem Cugowskim na czele. Nazwa została wybrana na „chybił-trafił” ze słownika angielsko-polskiego. Po dokonaniu kilku nagrań i kilku wyjazdach grupa rozwiązała się.

Prawdziwe dzieje Budki rozpoczęły się w roku 1972, kiedy Cugowski przyłączył się do zespołu Romka Lipko - Zrzeszenie Cnót Wszelakich. Po tej fuzji muzycy zdecydowali się pozostać przy nazwie Budka Suflera, a rzeczywistą datę powstania zespołu wyznacza termin wydania pierwszego singla radiowego Sen o dolinie w lutym 1974 roku.

W 1975 roku nakładem Polskich Nagrań ukazał się album Cień wielkiej góry, który do dziś uznawany jest za fundamentalny w dziejach polskiej muzyki rockowej i najlepszy w historii grupy. Rok później wydana została płyta Przechodniem byłem między wami. W tym czasie pomiędzy muzykami rozgorzał spór, który zakończył się usunięciem Cugowskiego z zespołu w 1978 roku. Przez krótki okres wokalistą był Stanisław Wenglorz, jednak ostatecznie na dłuższy czas miejsce Cugowskiego zajął Romuald Czystaw.

W latach 70., gdy polski rynek muzyczny ogarnął kryzys, Budka nagrała album Na brzegu światła, uznawany za najgorszy w dziejach zespołu.

Lepsze czasy nastały dopiero na początku lat 80., gdy Lipko zdecydował się na współpracę z młodą aktorką Izabelą Trojanowską. Dwa nagrane z nią single rozeszły się w olbrzymich nakładach i zdobyły ogromną popularność. Płyta Za ostatni grosz zawierała dawkę lekkiego poprocka. Był to ostatni album, do którego słowa pisał Mogielnicki. Wraz z gitarzystą Budki Suflera Janem Borysewiczem założył on grupę Lady Pank i na długie lata porzucił współpracę z zespołem. Również Izabela Trojanowska, po nagraniu płyty, zdecydowała się na rozpoczęcie kariery solowej i zakończyła współpracę z Budką. Pod koniec 1982 roku miejsce Romulada Czystawa zajął Felicjan Andrzejczak. To właśnie z nim Budka Suflera nagrała swój najsłynniejszy przebój Jolka, Jolka pamiętasz. Z kolei miejsce Trojanowskiej zajęła kolejna żeńska gwiazda - Urszula Kasprzak, znana do dziś jako Urszula. Jej współpraca z zespołem zakończyła się w 1988 roku, po nagraniu czterech albumów, z których każdy zawierał liczne przeboje.

W 1983 roku Budka Suflera przystąpiła do nagrania dwóch albumów: składanki największych przebojów na dziesięciolecie istnienia i nowych piosenek śpiewanych przez Andrzejczaka. Do nagrania tej pierwszej namówiono Krzysztofa Cugowskiego, który zaśpiewał pięć utworów, pochodzących z dwóch pierwszych albumów. Bardzo dobre nagrania Cugowskiego skłoniły jego i Romualda Lipko do rozmowy, której efektem był powrót pierwszego wokalisty do zespołu. Album Czas czekania, czas olśnienia odniósł duży sukces, co tylko utwierdziło kapelę w przekonaniu, że rozwija się w dobrym kierunku.

Płyty Giganci tańczą i Ratujmy co się da!! nie okazały się szczególnie udane. Pod koniec lat 80. Budka otrzymała propozycją wyjazdu do USA. Zespół wydał wówczas minialbum American Tour z trzema utworami po angielsku (m.in. Jolka jako Lifetime w wykonaniu Cugowskiego).

Próba powrotu na polski rynek nastąpiła w 1992 roku. Własnym sumptem zespół wydał składankę Greatest Hits, która całkiem dobrze się sprzedawała. Kolejnym krokiem było wydanie minialbumu
4 Pieces To Go, zawierającego kilka nagrań powstałych w czasie pobytu w USA. Rok później na rynku pojawiła się Cisza, będąca prawdziwym tryumfalnym powrotem.

W 1994 roku Budka Suflera obchodziła swoje dwudziestolecie. Na jubileuszowej trasie pojawili się niemal wszyscy muzycy i wokaliści współpracujący z zespołem. Koncert, który odbył się w sopockiej Operze Leśnej transmitowała na żywo Telewizja Polska, a część materiału wydano na płycie Budka
w Operze, Live From Sopot'94. W tym czasie ukazała się też składanka z utworami nagranymi przed rokiem 1974, nazwana Underground.

W ustabilizowanym składzie, z Markiem Raduli (gitara) i Mietkiem Jureckim (bas), Budka przystąpiła do nagrania stricte rockowego albumu Noc. Kolejny album Nic nie boli, tak jak życie zawierał kilka lżejszych piosenek. Takie tango stało się hitem wszechczasów i wywindowało sprzedaż płyty do dotąd nieosiągalnej granicy miliona egzemplarzy. Od tego czasu Budka zdobyła wszystkie możliwe nagrody, wygrała wszelkie plebiscyty popularności i zagrała dziesiątki koncertów, zyskując wielu nowych zwolenników.

W 2000 roku powstał nowy album. Płyta Bal wszystkich świętych była kontynuacją linii obranej przy nagrywaniu poprzedniego krążka. Tytułowy utwór stał się wielkim przebojem i zapewnił zespołowi popularność na kolejne lata. Zespół dalej grał koncerty, pojawiał się w radiu i telewizji.

Przełom nastąpił na początku 2002 roku, kiedy grupa zrezygnowała ze współpracy z dotychczasową wytwórnią płytową New Abra i przeniosła się do dużego koncernu płytowego Pomaton EMI. Wydany w czerwcu album Mokre oczy nie spełnił pokładanych w nim nadziei.

W 2003 roku Budka Suflera zmieniła skład. Z tego, w którym odniosła największy sukces pozostali najstarsi: Cugowski, Lipko i Zeliszewski. Pojawiło się stanowisko drugich klawiszy, obsługiwane przez Piotra Kominka. Na instrumentach perkusyjnych gra Ania Patynek, na basie Mirek Stępeń, a na gitarze Łukasz Pilch. Muzycy zaczęli poważnie myśleć o nagraniu płyty na trzydziestolecie istnienia 1 czerwca 2004 roku w sklepach pojawiła się długo oczekiwana płyta Jest, ostatni jak dotychczas album zespołu.